دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی
وزارت علوم، تحقیقات و فناوری
سامانه رتبه بندی نشریات علمی
سامانه همایش ها
سامانه جامع رسانه‌های کشور
پایگاه استنادی علوم جهان اسلام
مرکز ملی شاپا

 آمار

تعداد نشریات21
تعداد شماره‌ها445
تعداد مقالات3,407
تعداد مشاهده مقاله3,480,493
تعداد دریافت فایل اصل مقاله2,683,509
صبوری‌پور, مهدی, الشیخ, حیدر, اردبیلی, محمدعلی, میرمحمد صادقی, حسین, شاملو, باقر. (1401). آسیب شناسی سیاست کیفری شکلی در رسیدگی به جرایم گروه تروریستی داعش با تأکید بر حقوق کیفری عراق. سامانه مدیریت نشریات علمی, 12(44), 267-298.
مهدی صبوری‌پور; حیدر الشیخ; محمدعلی اردبیلی; حسین میرمحمد صادقی; باقر شاملو. "آسیب شناسی سیاست کیفری شکلی در رسیدگی به جرایم گروه تروریستی داعش با تأکید بر حقوق کیفری عراق". سامانه مدیریت نشریات علمی, 12, 44, 1401, 267-298.
صبوری‌پور, مهدی, الشیخ, حیدر, اردبیلی, محمدعلی, میرمحمد صادقی, حسین, شاملو, باقر. (1401). 'آسیب شناسی سیاست کیفری شکلی در رسیدگی به جرایم گروه تروریستی داعش با تأکید بر حقوق کیفری عراق', سامانه مدیریت نشریات علمی, 12(44), pp. 267-298.
صبوری‌پور, مهدی, الشیخ, حیدر, اردبیلی, محمدعلی, میرمحمد صادقی, حسین, شاملو, باقر. آسیب شناسی سیاست کیفری شکلی در رسیدگی به جرایم گروه تروریستی داعش با تأکید بر حقوق کیفری عراق. سامانه مدیریت نشریات علمی, 1401; 12(44): 267-298.

آسیب شناسی سیاست کیفری شکلی در رسیدگی به جرایم گروه تروریستی داعش با تأکید بر حقوق کیفری عراق

امنیت ملی
دوره 12، شماره 44، آذر 1401، صفحه 267-298    اصل مقاله (537.09 K)
نوع مقاله: مقاله پژوهشی
نویسندگان
مهدی صبوری‌پور1؛ حیدر الشیخ* 2؛ محمدعلی اردبیلی3؛ حسین میرمحمد صادقی3؛ باقر شاملو4
1دکترای تخصصی، استادیار حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
2دانشجوی دکتری حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
3دکترای تخصصی، استاد حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
4دکترای تخصصی، دانشیار حقوق جزا و جرم شناسی، دانشکده حقوق دانشگاه شهید بهشتی
چکیده
تهدیدآمیز بودن اقدامات گروههای تروریستی در عراق، نه فقط برای این کشور بلکه برای تمام جهان و به ویژه کشورهای همسایه، پرداختن به شیوه ی پاسخ دهی حقوقیِ کیفری در تشریفات دادرسی کشور عراق را واجد اهمیت می نماید. اینکه با وجود گستردگی اقدامات تروریستی این گروه و اعضای آن، سیاست کیفری این کشور با چه تدابیری نسبت به دستگیر شدگان اقدام به رسیدگی نموده و می نماید و همچنین چالش های موجود در این خصوص کدامند از جمله سوال اساسی مقاله حاضر است. در این راستا، نگرش آسیب شناختی نسبت به قانون آیین دادرسی این کشور در تعامل با قانون خاص مبارزه با تروریسم و اشاره به پرونده های موضوع رسیدگی اعضای گروههای تروریستی به ویژه داعش نشان می دهد که دادرسی کیفری شکلی از همان مقررات آیین دادرسی کیفری ناظر به سایر جرایم تبعیت می کند و از فرآیند رسیدگی کیفری افتراقی برخوردار نیست. به علاوه شیوه ارتکاب جرایم اعضای این گروه تروریستی باعث می شود که در عین فقدان ادله، شیوه انتساب جرایمی که عموما به شکل گروهی ارتکاب یافته اند دشواری دوچندانی پیدا کند و این امر خود باعث اطاله دادرسی خواهد شد. به همین دلیل، پیاده سازی فرآیند دادرسی به صورت صلاحدیدی، سیاست زده و عمدتا نظامی به زیرسوال رفتن امکان تبعیت از فرآیندهای رسیدگی مورد اشاره در قانون آیین دادرسی کیفری این کشور شده است.
کلیدواژه‌ها
جرایم تروریستی؛ حقوق عراق؛ دادرسی کیفری؛ گروه داعش
مراجع
فهرست منابع ومآخذ

الف. منابع فارسی

  • زمانی، سید قاسم (بهار 1394)، «ماهیت حقوقی داعش در حقوق بین‌الملل: دولت یا بازیگر غیردولتی؟»، فصلنامه دولت‌پژوهی، سال اول، دوره 1.
  • ساعدی، بهمن؛ آرش پور، علیرضا؛ فرزامی نسب، عبدالرضا (تابستان 1399). «مخاصمه مسلحانه عراق؛ تحلیل اقدامات ارتکابی داعش از منظر حقوق بین‌الملل بشردوستانه و حقوق بین‌الملل کیفری»، فصلنامه حقوق عمومی، دوره 49، شماره 2.
  • طلعت، آرمین (پاییز 1394). «جرایم بین‌المللی ارتکابی داعش در پرتو عدالت کیفری»، مجله پژوهش‌های حقوقی، دوره 14، شماره 28.
  • لسانی، سیدحسام الدین؛ یدائی امناب، محسن (زمستان 1394). «امکان رسیدگی به جنایات داعش در دیوان کیفری بین‌المللی از دیدگاه حقوق بین‌الملل»، فصلنامه سیاست خارجی، دوره 29، شماره 4.
  • میرمحمدصادقی، حسین؛ قدیری بهرام‌آبادی، رشید (زمستان 1394). «نقش و جایگاه سیاست در عدالت کیفری حاکم بر جرایم تروریستی»، فصلنامه پژوهش‌های حقوق کیفری، دوره 4، شماره 13.
 

ب. منابع عربی

  • الغانمی، نزار؛ الخزرجی، حمد، (2017). «الفساد المالی و الاداری و دوره فی تحجیم الاقتصاد العراقی بعد الاحتلال الامریکی للعراق عام 2003»، مرکز الدراسات الاستراتیجیه- جامعه کربلاء.
  • الغریری، آدم، (2006). «الجرائم الارهابیه فی القانون الجنائی». مجله جامعه تکریت للعلوم الانسانیه، المجلد 13، العدد 1.
  • المساعید، موفق، (2019). «جرائم الارهاب فی التشریع الاردنی و الاتفاقیات الدولیه»، عمان: مرکز الکتاب الاکادیمی.
  • الیعقوبی، جلیل، (2016). «الارهاب و مواجهته فی العراق و سیناریوهات ما بعد داعش»، لبنان: دار الجیل.
  • ایزنشات، مایکل، (30/9/2010). «البقاء ام الرحیل؟ ما یمکن للولایات التحده أن تترکه وراءها فی العراق»، تقریر معهد واشنطن، العدد 105.
  • توفیق الحاج، (2013). «القرار 1373 و الحرب علی الارهاب»، بغداد: منشورات زین الحقوقیه.
  • صفاء عبود، (2018). «اختصاص المحکمه الجنائیه المرکزیه»، مجله جامعه بابل للعلوم الانسانیه، الجلد 26، العدد 2.
  • ماریه عمراوی، (2016). «ردع الجرائم الدولیه بین القضاء الدولی و القضاء الوطنی»، اطروحه الدکتوراه، کلیه الحقوق، جامعه محمد خیضر بسکره.
  • محمد عبد فیحان، (2013). «الخطاب البعثی فی الاعلام العراقی»، سلسله اصدرات الهیئه الوطنیه العلیا للمساءله و العداله، الاصدار الخامس، بغداد.
  • محمودعلی، انور، (2012). «دور التربیه فی التغییر الاجتماعی»، مجله جامعه الموصل کلیه العلوم الاسلامیه، العدد 12.
 

ج. . قوانین، مصوبات و دستور العمل‌ها

  • قانون الادعاء العام رقم 49 لسنه 2017 (العراق).
  • قانون مکافحه غسل الأموال و تمویل الارهاب رقم 39 لسنه 2015 (العراق).
  • قانون مکافحه الارهاب رقم 13 لسنه 2005 (العراق).
  • دستور جمهوریه العراق لسنه 2005 (العراق).
  • امر سلطه الائتلاف الؤقته رقم 13 المتعلق بالمحکمه الجنائیه المرکزیه العراقیه لسنه 2004.
  • امر سلطه الائتلاف الؤقته رقم 25 المتعلق بمصادره الاملاک المستخدمه فی ارتکاب جرائم محدده او المتحصله منها لسنه 2003 (العراق).
  • امر سلطه الائتلاف المؤقته رقم 14 المتعلق بالنشاط الأعلامی المحضور لسنه 2003 (العراق).
  • امر سلطه الائتلاف الؤقته رقم 13 المتعلق بالمحکمه الجنائیه المرکزیه العراقیه لسنه 2003.
  • امر سلطه الائتلاف المؤقته رقم 3 المتعلق بالسیطره علی الأسلحه لسنه 2003 (العراق).
  • قرار مجلس قیاده الثوره المرقم 10 فی 17 فبرایر 1997 (غسل الأموال) (العراق).
  • قانون دیوان الرقابه المالیه رقم 6 لسنه 1990 (العراق).
  • قانون التنظیم القضائی رقم 160 لسنه 1979 (العراق).
  • قانون البنک المرکزی رقم 64 لسنه 1976 (العراق).
  • قانون اصول المحاکمات الجزائیه رقم 23 لسنه 1971 (العراق)
  • قانون العقوبات العراقی رقم 111 لسنه 1969 (العراق).
 

 

د. سایت‌ها

  • رییسی، لیلا؛ فرشاسعید، پرویز، (1394)، «بررسی جنایات داعش از منظر حقوق بین الملل کیفری»، کنفرانس بین المللی رویکردهای نوین در علوم انسانی، به آدرس: https://civilica.com/doc/439700، آخرین بازدید 24 آبان 1399.
  • کریم أسعد احمد خان، (4/12/2018)، «اخبار الأمم المتحده حول احاطه رئیس فریق التحقیق التابع للأمم المتحده»، متاح علی الرابط الآتی:
 http://www.news.un.org/ar/story/2018/12/1022861. Last seen at 2020/11/14

  • کریم أسعد احمد خان، (15/7/2019)، «اخبار الأمم المتحده حول احاطه رئیس فریق التحقیق التابع للأمم المتحده»، متاح علی الرابط الآتی: http://www.news.un.org/ar/story/2019/07/1036791. Last seen at 2020/11/14
  • کریم أسعد احمد خان، (26/11/2019)، «اخبار الأمم المتحده حول احاطه رئیس فریق التحقیق التابع للأمم المتحده»، متاح علی الرابط الأتی:
 http://www.news.un.org/ar/story/2019/11/1044441. Last seen at 2020/11/14

  • حاکم الزاملی، (21/9/2019)، «اعداد الدواعش المحکومین بالأعدام»، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.shafaq.com/ar/اعداد الدواعش المحکومین بالاعدام

  • «لقاء خاص مع القاضی احمد محمد خلف الأمیری و قاضی التحقیق علی حسین جفات»، 25)/4/2018، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.albayyna-new.net/content.php?id=2903.Last seen at 2020/11/08

  • مجلس القضاء الأعلی، «النظام القضائی»، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.hjc.iq/Judicial-system.php.Last seen at 2020/11/09

  • سیف محمد، (8/5/2019)، «القضاء اخضع اکثر من 800 ارهابی اجنبی لأجراءاته خلال عام و نصف»، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.hjc.iq/upload/pdf/no-43.pdf. Last seen at 2020/11/09

  • مکتب مفوضیه الامم المتحده السامیه لحقوق الانسان، (28/1/2020)، «حقوق الانسان فی تطبیق العداله فی العراق: المحاکمات بموجب قوانین مکافحه الارهاب و الآثار المترتبه علی العداله و المساءله و التماسک الاجتماعی فی اعقاب مرحله داعش»، متاح علی الرابط ألآتی:
http://www.news.un.org/ar/story/2020/01/1048122. Last seen at 2020/11/11

  • تقریر هیومن رایتس ووتش، (15/1/2017)، «تفجیرات داعش جرائم ضد الأنسانیه»، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.hrw.org/ar/news/2017/01/16/298955. Last seen at 2020/11/14

  • تقریر الفدرالیه الدولیه لحقوق الانسان،(25/10/2018)، «الجرائم الجنسیه و الجنسانیه المرتکبه ضد المجتمع الایزیدی: دور المقاتلین الاجانب فی تنظیم داعش»، متاح علی الرابط الآتی:
http://www.dipomatie.gouv.fr/ar/politique-etrangere-de-la-france/droits-de-l-homme/les-evenements-et-acualites-lies-aux-droits-de-l-homme/article/publication-du-rapport-de-la-fidh-crimes-sexuels-contre-la-communaute-yezidie. Last seen at 2020/11/14

آمار
تعداد مشاهده مقاله: 757
تعداد دریافت فایل اصل مقاله: 598