دانشآموخته دکتری امنیت ملی، دانشگاه عالی دفاع ملی، تهران، ایران
چکیده
امنیت اقتصادی چهره جدید و مهم امنیت در دنیای معاصر است که در همه سطوح فردی، اجتماعی و ملی توجه نظریهپردازان حوزه امنیت را به خود جلب کرده است. جمهوری اسلامی ایران، بهعنوان کشوری با موقعیت راهبردی، در دنیای معاصر همواره در معرض انبوهی از تهدیدات در سطوح فروملی، ملی و فراملی است. استانهای کشور در حوزه اقتصادی دارای ظرفیتها و اهمیت متفاوتی هستند و به دنبال آن تهدیدات و ایجاد امنیت اقتصادی نیز در آن دارای رتبه و اهمیت متفاوتی است. آنچه بیش از هر چیز دیگر برای تأمین امنیت اقتصادی استانها لازم به نظر میرسد توجه ویژه به شناسایی و احصای تهدیدات امنیت اقتصادی و تلاش در جهت مقابله با این تهدیدات است و با توجه به محدودیت زمان و منابع مالی و انسانی برای مقابله با این تهدیدات، اولویتبندی دقیق استانها در این حوزه برای مسئولین مرتبط با امنیت داخلی اهمیت فراوانی دارد. درنتیجه این تحقیق با هدف رتبهبندی استانها در حوزه امنیت اقتصادی انجام شده است. برای رسیدن به این هدف ابتدا شاخصهایی که میتوانند استانها را از لحاظ اهمیت اقتصادی رتبهبندی نمایند، با استفاده از مطالعات کتابخانهای، پرسشنامه و تکنیک دلفی به دست آمده و ضمن مشخص کردن وزن (اهمیت) هر شاخص، با استفاده از تکنیک تاپسیس مبادرت به رتبهبندی استانها گردیده است. در انتها نیز با توجه به نظرات خبرگان و نمره بهدستآمده، استانها در حوزه اهمیت امنیت اقتصادی به چهار دسته درجهبندی شدهاند.
افتخاری، اصغر (1389)، مراحل بنیادین اندیشه در مطالعات امنیت ملی، پژوهشکده مطالعات راهبردی.
بختیاری، حسین و صالحنیا، علی (1397) اولویتبندی تهدیدات امنیت ملی جمهوری اسلامی ایران با روش تحلیل سلسلهمراتبی (AHP)، فصلنامه مطالعات راهبردی سیاستگذاری عمومی، دوره 8، شماره 27، تابستان.
بخشی، عبدالله (1395)، اطلاعات و امنیت در کتاب و سنت، مؤسسه چاپ و انتشارات دانشکده اطلاعات.
برومند، شهزاد (1387)، امنیت اقتصادی در ایران و چند کشور منتخب (مطالعه تطبیقی)، مطالعات اقتصادی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی، چاپ اول.
جمع نویسندگان (1387)، اقتصاد، امنیت و تبیین ناامنی اقتصادی (مجموعه مقالات امنیت اقتصادی)، مؤسسه تدبیر اقتصاد، جلد اول.
جهانیان، ناصر (1381)، امنیت اقتصادی، مؤسسه فرهنگی دانش و اندیشه معاصر، چاپ اول.
حافظنیا، محمدرضا (1385)، اصول و مفاهیم ژئوپلیتیک، مؤسسه چاپ و انتشارات آستان قدس رضوی.
حسنبیگی، ابراهیم (1390)، مدیریت راهبردی، دانشگاه عالی دفاع ملی.
خادمی، سید موسی (1390)، تهدیدات اقتصاد ملی، تهران، دانشگاه عالی دفاع ملی.
خیبری، سیامک و کاظمی، مصطفی (1397)، توسعه تاپسیس با در نظر گرفتن پراکندگی بین شاخصهای هر گزینه، فصلنامه مطالعات مدیریت صنعتی، شماره 49، تابستان.
دل، یان و هک، تونی (1391)، روششناسی مطالعه موردی در پژوهشهای مدیریت: آزمون نظریه و نظریهپردازی، مترجم: حسن داناییفرد، تهران، انتشارات دانشگاه امام صادق (ع).
ربیعی، علی (1387)، مطالعات امنیت ملی، مرکز چاپ و انتشارات وزارت خارجه، چاپ چهارم.
رهبر، فرهاد و دیگران (1387)، تهدیدپذیری اقتصادی، تهدیدپذیری هویت ملی (مطالعه موردی ایران و کشورهای منطقه)، فصلنامه مطالعات ملی، سال نهم، شماره 3.
زاهدی، محمدهادی و رضایی، عباسعلی (1397)، طراحی مدل انتخاب و پیادهسازی سیستمهای برنامهریزی منابع سازمانی در سازمانهای دولتی و تابع دولت، فصلنامه مدیریت سازمانهای دولتی، دوره 6، شماره 2.
سویزی، محسن و محمدی، فریبرز (1390)، نقش سرمایه اجتماعی در تأمین امنیت سرمایهگذاری، فصلنامه سیاستگذاری، سال دوم، شماره سوم.
سیف، اللهمراد (1391)، راهبردهای اقتصادی امنیت پایدار، فصلنامه آفاق امنیت، سال پنجم، شماره 14، بهار.
شکراللهی، سمانه و پرستش، رضا (1390)، امنیت شغلی کارگران و جایگاه آن در حقوق ایران، پژوهشنامه حقوقی، سال دوم، شماره اول، بهار.
صادقی، حسین و گلوانی، امین (1392)، برآوردهای روند شاخص امنیت اقتصادی در ایران، مطالعات و سیاستهای اقتصادی، شماره 102.
صالح اصفهانی، اصغر (1393)، مدیریت استراتژیک کاربردی، توانگران.
عزتی، مرتضی و دیگران (1387)، امنیت اقتصادی در ایران، مطالعات اقتصادی مرکز پژوهشهای مجلس شورای اسلامی.
قادری، امیرحسین (1393)، تصمیمگیری چندمعیاره TOPSIS، مرکز مطالعات راهبردی وزارت کشور.
کرسول، جان دبلیو (1397)، سی مهارت اساسی که محققین کیفی باید بدانند، مترجم: حمیدرضا یزدانی و فاطمه محمدی، انتشارات نگاه دانش.
گرجی، ابراهیم و هاشمیان، مسعود (1386)، تحلیل تطبیقی مؤلفههای امنیت اقتصادی در ایران، فصلنامه مطالعات دفاعی استراتژیک، سال هشتم، شماره 29، بهار.
مصطفوی، سید محمدحسین (1388)، سرمایه اجتماعی و امنیت اقتصادی با تأکید بر نقش دولت، ماهنامه مهندسی فرهنگی، سال سوم، شماره 28-27، فروردین و اردیبهشت.
میرمعزی، سید حسین (1390)؛ نظام اقتصادی اسلام، پژوهشگاه فرهنگ و اندیشه اسلامی، چاپ اول.
میرمحمدی، سید محمد (1382)، مقدمهای بر امنیت اقتصادی، مؤسسه تدبیر اقتصاد.
داناییفرد، حسن، الوانی، سید مهدی (1392)، روششناسی پژوهش کیفی در مدیریت؛ رویکردی جامع، انتشارات صفار.
الف. منابع انگلیسی
Beinart,P. (2014).“Debating and Start Prioritizing America’s National Security Crises”. National Journal Group.Inc.
Hacker, J. S. Huber, G. &Nichols, A. (2012). The Economic SecurityIndex: A New Measure of Research and Policy Analysis.San Francisco: Federal Reserve Bank of San Francisco, Working Paper Series.
ILO. (2005). Economic Security for a Better World.Geneva, Switzerland: International Labor Organization
INSIGHT. (2013). Measuring up, Aspirations for Economic Security in the 21st Century.Oakland, CA, USA: The Insight Center for Community Economic Development.
Mcgrady, M. (2015).”Prioritize national security threats to put ISIS at the very top”. Capitol Hill Publishing Corp. A subsidiary of News Communications. Inc.
Mesjasz, C. (2008). Economic Security. H. G. Brauch Globalization and Environmental Challenges: Reconceptualizing Security in the 21st Century.Berlin: Springer.
williams,p. (2008).Security Studies: An Introduction.London and NewYork: Routledge.
Wysokinska, Z. (2013). Transition To A Green Economy In The Context Of Selected European And Global Requirements For Sustainable Development. Comparative Economic Research.